Phân cấp mạnh quản lý đất đai – người dân được giải quyết thủ tục ngay tại địa phương

Bắt đầu từ ngày 1/7/2025, nhiều thủ tục hành chính quan trọng trong lĩnh vực đất đai – đặc biệt là các thủ tục liên quan đến sổ đỏ (Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất) – sẽ chính thức được thực hiện tại cấp xã. Đây là một bước tiến đáng kể trong quá trình phân cấp quản lý đất đai, hướng đến mục tiêu giảm thủ tục hành chính, rút ngắn thời gian giải quyết và nâng cao hiệu quả phục vụ người dân.

14 thủ tục đất đai được chuyển về cấp xã giải quyết

Theo danh mục thủ tục hành chính vừa được Bộ Tài nguyên và Môi trường ban hành, có 48 thủ tục hành chính trong lĩnh vực đất đai, trong đó 14 thủ tục được giao cho cấp xã thực hiện từ 1/7/2025.

Một số thủ tục cấp xã có thẩm quyền bao gồm:

Đăng ký, cấp Giấy chứng nhận (sổ đỏ) lần đầu
Đính chính, thu hồi, cấp lại Giấy chứng nhận
Đăng ký đất đai lần đầu đối với trường hợp Nhà nước giao quản lý
Tặng cho quyền sử dụng đất cho Nhà nước hoặc cộng đồng dân cư
Tổ chức hòa giải tranh chấp đất đai trong nội bộ xã, thôn, xóm
Đăng ký sử dụng đất đa mục đích

Cấp xã được giao quyền giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất

Ngoài thủ tục cấp sổ đỏ, UBND cấp xã cũng được trao quyền thực hiện một số thẩm quyền quan trọng khác trong quản lý, sử dụng đất đai:

Giao đất, cho thuê đất không qua đấu giá
Chuyển hình thức giao đất sang thuê đất hoặc ngược lại
Điều chỉnh quyết định giao/thuê đất khi có thay đổi về pháp lý, ranh giới, diện tích
Giao đất ở không qua đấu giá cho các đối tượng chính sách như:
- Cán bộ, công chức, viên chức công tác tại vùng khó khăn
- Giáo viên, nhân viên y tế xã
- Người dân có hộ khẩu thường trú tại xã chưa có đất ở

Đây là lần đầu tiên cấp xã được trao quyền thực hiện trực tiếp nhiều nhiệm vụ quan trọng, góp phần rút ngắn luồng xử lý và giảm áp lực cho cơ quan cấp huyện, cấp tỉnh.

Thời gian xử lý thủ tục được rút ngắn

Theo quy định tại Nghị định 151/2024/NĐ-CP, toàn bộ quy trình cấp sổ đỏ lần đầu sẽ được thực hiện trong thời gian tối đa 17 ngày làm việc, thay vì 20 ngày như trước đây.

Việc rút ngắn thời gian và đơn giản hóa quy trình không chỉ giúp người dân tiết kiệm chi phí, công sức, mà còn tăng tính minh bạch và trách nhiệm trong công tác quản lý đất đai ở cấp cơ sở.

Tăng cường cơ chế hậu kiểm – giảm gánh nặng thủ tục

Một điểm đáng chú ý trong đợt cải cách lần này là chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm. Theo đó:

Người dân không cần nộp quá nhiều hồ sơ chứng minh giấy tờ như trước
Cơ quan có thẩm quyền sẽ kiểm tra thực địa và xác minh thông tin sau khi cấp giấy chứng nhận
Điều này giúp giảm gánh nặng hành chính, thúc đẩy chuyển đổi số và nâng cao tính chính xác, hiệu quả trong việc cấp sổ đỏ

Lợi ích thiết thực cho người dân nông thôn và miền núi

Việc phân cấp về cấp xã có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với người dân ở khu vực nông thôn, miền núi và vùng sâu vùng xa – nơi điều kiện đi lại và tiếp cận dịch vụ công còn nhiều hạn chế.

Giờ đây, người dân không cần phải lên huyện hay tỉnh để làm thủ tục về đất đai
Tiết kiệm thời gian, chi phí đi lại
Tăng sự chủ động và minh bạch trong công tác quản lý đất tại địa phương

Kết luận: Cấp xã trở thành “cửa ngõ” chính cho thủ tục sổ đỏ

Từ ngày 1/7/2025, người dân sẽ thực hiện trực tiếp nhiều thủ tục về sổ đỏ tại UBND cấp xã. Đây là bước tiến quan trọng trong công cuộc cải cách hành chính, phân cấp mạnh mẽ và đưa chính quyền gần dân hơn.